Posts

ಗುರುನಾನಕ್

ಸಿಖ್ ಧರ್ಮ ’ ದ ಸ್ಥಾಪಕ ಗುರು ನಾನಕ್. ಸಿಖ್ ಎಂದರೆ  ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ  ಅಥವಾ  ಶಿಷ್ಯ  ಅಥವಾ  ಅನುಯಾಯಿ  ಎನ್ನುವ ಅರ್ಥವಿದೆ. ಸಾ.ಶ.ವ. ೧೪೬೯ರಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ತಾಲವಂಡಿಯ (ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿದೆ) ಒಂದು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ತಂದೆ-ತಾಯಿಗಳಿಗೆ ಜನಿಸಿದ ನಾನಕನ ಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಒಬ್ಬ ಮುಸ್ಲಿಂ ಶಿಕ್ಷಕನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮ ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಏಕದೇವ ವಾದವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ.  ಇದರಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಹಿಂದೂಧರ್ಮ ಪ್ರವರ್ತಕರು; ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ನಂಬಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಉದಾಹರಣೆಗೆ; ಕ್ರಿ.ಶ.ಹದಿನಾಲ್ಕನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಮಾನಂದರು ಜಾತಿಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ಮಾಂಸಾಹಾರದ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಏಕದೇವತಾವಾದವನ್ನು ಒಪ್ಪಿದ ಇಸ್ಲಾಂನಲ್ಲಿ ಮುಸಲ್ಮಾನನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ ‘ಕಬೀರ್ (೧೪೪೦-೧೫೧೮) ರಮಾನಂದರ ಅನುಯಾಯಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಒಂದು ಶತಮಾನದ ಹಿಂದೆ ಜೀವಿಸಿದ್ದ ಕವಿ ನಾಮದೇವನಂತೆ ಕಬೀರ್; ವಿಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿ ದೇವರಿದ್ದಾನೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಅಪಹಾಸ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.  ಆಂತರ್ಯದ ನಿಷ್ಠೆ ಅಥವಾ ಜೀವನದ ನೈತಿಕತೆಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು, ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು, ಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳಗಳು, ವೈರಾಗ್ಯ, ಗಂಗಾಸ್ನಾನ  ಇಂತಹ ಧರ್ಮದ ಬಾಹ್ಯಾಚರಣ...

ಭಕ್ತಿ ಚಳವಳಿ

ಪೀಠಿಕೆ:  ಜಗತ್ತಿನ ಯಾವುದೇ ದೇಶದ ಯಾವುದೇ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮಕಾಂಡ ಬೆಳೆದು ಆಚಾರ, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಅತಿಯಾದಾಗ ದೇವರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ವಸ್ತುವಾಗುತ್ತಾನೆ. ಶುದ್ದ ಆಚಾರಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೆ ಅಡೆ-ತಡೆಗಳು ಬಂದಾಗ ಧರ್ಮ ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿ ಧರ್ಮ ಅವನತಿಯ ಹಾದಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದಾಗ ಅದರ ಪರಿಷ್ಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಭಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸುಧಾರಣಾ ಚಳವಳಿಗಳು ಉದಯವಾಗಿ ಆಯಾ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಗಳ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. “ಭಕ್ತಿ” ಎಂದರೆ ದೇವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಥವಾ ಅಚಲವಾದ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಶುದ್ದವಾದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಧ್ಯಾನಾಸಕ್ತರಾಗುವುದು ಎಂದರ್ಥ. ಭಕ್ತಿಯೆಂಬ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದವು “ಭಜ್” ಎಂಬ ಮೂಲದಿಂದ ಬಂದಿದ್ದು ಅದರ ಅರ್ಥ “ಧ್ಯಾನಮಾಡು” ಎಂದರ್ಥ. ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜಾತಿಪದ್ದತಿ, ವಿಗ್ರಹಾರಾಧನೆ, ಯಜ್ಞಯಾಗಾದಿ, ಮೂಢನಂಬಿಕೆ ಇತರ ಅಂಶಗಳು ಹಿಂದೂ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ನಿಂತ ನೀರಿನಂತೆ ಜಡವಾಗಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪ್ತಿ ಸಹೋದರತ್ವ ಏಕೀಶ್ವರವಾದ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿತು. ಈ ತರಹದ ವಿಚಾರಗಳಿಂದ ಪ್ರೇರೇಪಿತರಾದ ಹಿಂದೂಗಳು ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮದ ಅನುಯಾಯಿಗಳಾದರು. ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಸಮಾಜದ ಲ್ಲಿ ದ್ದ ಕೆಲವು ಚಿಂತಕರು, ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕರು ಅನಿಷ್ಟ ಪದ್ದತಿಗಳನ್ನು ತೊಡೆದು ಹಾಕಲು ಶ್ರಮಿಸಿ ಏಕದೇವತಾರಾದನೆ, ಮಾನವ ಸಹೋದರತೆಯನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಪಡಿಸಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವನ್ನು ಇಸ್ಲಾಂ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ರಕ್ಷ...

ಮೀರಾಬಾಯಿ (1498-1546)

ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲ: ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ಈಕೆ ಹಿಂದೀ ಕವಯಿತ್ರಿ ಹಾಗೂ ಕೃಷ್ಣಭಕ್ತೆ .  ಮೇವಾಡದ ಮೇಡತಾ ಈಕೆಯ ಜನ್ಮಸ್ಥಳ .  ಈಕೆ ಅಲ್ಲಿಯ ರಾಠೌರ ರತ್ನಸಿಂಹನ ಮಗಳು .  ರಾವ್‌ದೂದಾನ ಮೊಮ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ಜೋಧಪುರದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ರಾವ್ ಜೋಧಜಿಯ ಮರಿಮಗಳು .  ಮಗುವಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ತಾಯಿ ತೀರಿಕೊಂಡಳು . ಅಜ್ಜ ರಾವ್ ದೂದಾಜಿ ಮೇಡತಾದಲ್ಲಿ ಈಕೆಯನ್ನು ಸಾಕಿ ಸಲಹಿದ .  12 ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಮೇವಾಡದ ರಾಜಕುಮಾರ ಭೋಜರಾಜನಿಗೆ ಈಕೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಮದುವೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು .  ಭೋಜರಾಜ ಮೇವಾಡದ ದೊರೆ ರಾಣಾಸಿಂಹನ ಹಿರಿಯ ಮಗ .  ಮೀರಾಳ ದಾಂಪತ್ಯಜೀವನ ಇನ್ನೇನು ಚಿಗುರೊಡೆಯಬೇಕು ಎನ್ನುವಾಗಲೇ ವಿಧಿ ಈಕೆಗೆ ವೈಧವ್ಯ ನೀಡಿತು .  ಅನಂತರ ತಂದೆ ಕೂಡ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಡಿದ .  ಅದರ ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಮಾವನೂ ತೀರಿಕೊಂಡ .  ಮಾತೃವಿಯೋಗ , ಪತಿವಿಯೋಗ , ಪಿತೃವಿಯೋಗ , ಮಾತಾಮಹವಿಯೋಗ ಹೀಗೆ ಒಂದರಮೇಲೊಂದರಂತೆ ಎರಗಿದ ವಿಪತ್ಪರಂಪರೆಗಳಿಂದ ಮೀರಾಳಿಗೆ ಐಹಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜಿಜ್ಞಾಸೆಯುಂಟಾಯಿತು .  ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೂ ಮೀರಾ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಕಾಂತಾಭಾವದಿಂದ ಭಜಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು .  ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈಕೆಗೆ ಭಕ್ತಿಯೇ ಊರುಗೋಲಾಯಿತು .  ರಾಜವೈಭವದಿಂದ ದೂರವಾಗಿ ಮೀರಾ ಕೃಷ್ಣನ ಪೂಜೆ, ಧ್ಯಾನ & ಭಜನೆಗಳಲ...

1857ಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು.

1857ಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ನಡೆದ   ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ವಿರೋಧಿ ದಂಗೆಗಳು ಧೊಂಡಿಯ ವಾಘ ಜನನ: ಧೊಂಡಿಯ ಚನ್ನಗಿರಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗ , ( ಈಗ ದಾವಣಗೆರೆ ಜಿಲ್ಲೆ ಮರಣ : ೧೦ನೇ ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ ೧೮೦೦ ಕೊತ್ನೆಕಲ್ಲು / ಕೊತ್ತನಕಲ್ಲು / ಕೊನೆಗಲ್ಲು , ಮಾನ್ವಿ ತಾಲೂಕು , ಈಗ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ : ಕೆಳದಿ , ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನ ಪೀಠಿಕೆ :- ೧೮ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆ ಆಗಿನ ಮೈಸೂರು ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಒಬ್ಬ ಸೈನಿಕನಾಗಿ , ಅಶ್ವದಳದ ನಾಯಕನಾಗಿ , ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಒಡೆಯನಾಗಿ , ಬ್ರಿಟೀಶರ ವಿರುದ್ಧ ಮೈಸೂರು ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಟ ಮಾಡಿದ ಒಬ್ಬ ಸಾಹಸಿ ಧೊಂಡಿಯ ವಾಘ್ . ಕೆಳದಿಯ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕರಣಿಕರಿಗೆ ಸಹಾಯಕನಾಗಿ ವೃತ್ತಿ ಆರಂಭಿಸಿದ. ನಂತರ ಮೈಸೂರಿನ ಹೈದರಾಲಿ ಸೈನ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೈನಿಕನಾಗಿ ಸೇರಿದ . ಮೂರನೇ ಮೈಸೂರು ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಮೈಸೂರು ಸೈನ್ಯವನ್ನು ತೊರೆದು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಸೈನ್ಯ ಕಟ್ಟಿ ಹರಿಹರ , ಸವಣೂರು ಮುಂತಾದ ಊರುಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ . ಮರಾಠಾರೊಂದಿಗೆ ಸೋತ ಕಾರಣ ಮತ್ತೆ ಟಿಪ್ಪುವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ . ಮತಾಂತರ ಹೊಂದಲು ಹೇಳಿ ಮಲಿಕ ಜಹಾನ್ ಖಾನ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದರು . ಆದರೆ ಮತಾಂತರ ಹೊಂದದ ಕಾರಣದಿಂದ ಟಿಪ್ಪು ಈತನನ್ನು ೫ ವರ್ಷಗಳ ಕ...